trkod.tr — Türkçe Kılavuzlar

Bootstrap 5 Formlar: Genel Bakış

Bu sayfayı ekleyen: #Netler

Bootstrap 5, form bileşenlerini (input, select, checkbox, radio vb.) tutarlı, erişilebilir ve responsive bir şekilde biçimlendirmek için kapsamlı CSS sınıfları ve yapılandırmalar sunar.

1. Temel Form Örneği

Bootstrap 5'te form alanları varsayılan olarak display: block yapısındadır ve bulundukları kapsayıcının genişliğini %100 kaplarlar. Form elemanlarını düzgün gruplamak için genellikle .mb-3 gibi alt kenar boşluğu (margin-bottom) sağlayan utility sınıfları tercih edilir.

HTML
<form>
  <div class="mb-3">
    <label for="exampleInputEmail1" class="form-label">E-posta Adresi</label>
    <input type="email" class="form-control" id="exampleInputEmail1" aria-describedby="emailHelp">
    <div id="emailHelp" class="form-text">E-postanızı üçüncü şahıslarla asla paylaşmayacağız.</div>
  </div>
  <div class="mb-3">
    <label for="exampleInputPassword1" class="form-label">Şifre</label>
    <input type="password" class="form-control" id="exampleInputPassword1">
  </div>
  <div class="mb-3 form-check">
    <input type="checkbox" class="form-check-input" id="exampleCheck1">
    <label class="form-check-label" for="exampleCheck1">Beni Hatırla</label>
  </div>
  <button type="submit" class="btn btn-primary">Gönder</button>
</form>

2. Form Kontrolleri ve Bileşenleri

Bootstrap 5 içerisinde form bileşenleri işlevlerine göre özel sınıflarla biçimlendirilir:

3. Form Metni / Yardımcı Metin (Form Text)

Form girdilerinin altında açıklayıcı bilgiler veya ipuçları sunmak için .form-text sınıfı kullanılır. Bu sınıf, metni daha küçük boyutlu ve ikincil bir renkle (muted) gösterir.

HTML
<label for="inputPassword5" class="form-label">Şifre</label>
<input type="password" id="inputPassword5" class="form-control" aria-describedby="passwordHelpBlock">
<div id="passwordHelpBlock" class="form-text">
  Şifreniz 8-20 karakter uzunluğunda olmalı, harf ve rakam içermeli, özel karakter veya boşluk içermemelidir.
</div>

Satır İçi (Inline) Yardımcı Metin

Form metni bir girdinin hemen yanında yatayda görüntülenmek istenirse Grid sistemi veya flex yardımcı sınıfları kullanılabilir:

HTML
<div class="row g-3 align-items-center">
  <div class="col-auto">
    <label for="inputPassword6" class="col-form-label">Şifre</label>
  </div>
  <div class="col-auto">
    <input type="password" id="inputPassword6" class="form-control" aria-describedby="passwordHelpInline">
  </div>
  <div class="col-auto">
    <span id="passwordHelpInline" class="form-text">
      8-20 karakter uzunluğunda olmalıdır.
    </span>
  </div>
</div>

4. Devre Dışı Durumu (Disabled Forms)

Bir girmeyi veya formu devre dışı bırakmak için elemanlara disabled özniteliği (attribute) eklenir.

Tekli Elemanı Devre Dışı Bırakma

HTML
<input class="form-control" type="text" placeholder="Devre dışı bırakılmış girdi" aria-label="Disabled input example" disabled>

Tüm Form Grubunu Devre Dışı Bırakma (<fieldset>)

Bir <fieldset> etiketine disabled özniteliği eklendiğinde, içerisindeki tüm form kontrolleri ve butonlar otomatik olarak devre dışı kalır.

HTML
<form>
  <fieldset disabled>
    <legend>Devre Dışı Form Alanı</legend>
    <div class="mb-3">
      <label for="disabledTextInput" class="form-label">Devre Dışı Girdi</label>
      <input type="text" id="disabledTextInput" class="form-control" placeholder="Erişilemez metin">
    </div>
    <div class="mb-3">
      <label for="disabledSelect" class="form-label">Devre Dışı Seçim Menüsü</label>
      <select id="disabledSelect" class="form-select">
        <option>Seçenek yok</option>
      </select>
    </div>
    <div class="mb-3">
      <div class="form-check">
        <input class="form-check-input" type="checkbox" id="disabledFieldsetCheck" disabled>
        <label class="form-check-label" for="disabledFieldsetCheck">
          Seçilemez
        </label>
      </div>
    </div>
    <button type="submit" class="btn btn-primary">Gönder</button>
  </fieldset>
</form>

5. Erişilebilirlik (Accessibility)

Bootstrap 5 formlarının ekran okuyucular ve yardımcı teknolojiler tarafından doğru algılanması için şu kurallara dikkat edilmelidir:

  1. Etiket Bağlantısı (for ve id): Tüm <label> etiketlerinin for özniteliği, ilgili <input> elemanının id değeriyle birebir eşleşmelidir.
  2. Açıklayıcı Metin Bağlantısı (aria-describedby): Girdiye ait bir .form-text yardımcı metni varsa, girdinin aria-describedby değerine ilgili yardımcı metnin idsi atanmalıdır.
  3. Etiketsiz Girdiler (aria-label): Görsel olarak <label> kullanılmadığı durumlarda aria-label veya aria-labelledby özniteliği kullanılarak ekran okuyuculara girdi hakkında bilgi verilmelidir.
HTML
<!-- Etiketi görünmeyen ama erişilebilir girdi örneği -->
<input class="form-control" type="text" placeholder="Arama yapın..." aria-label="Arama girdisi">

6. CSS Değişkenleri ve Özelleştirme

Bootstrap 5, form elemanlarının stillerini yönetmek için CSS değişkenlerinden faydalanır. Bu değişkenler sayesinde odaklanma (focus) renkleri, kenarlıklar ve arka planlar kolayca özelleştirilebilir:

CSS
/* Form kontrolleri için temel CSS değişkenleri */
--bs-body-bg: #fff;
--bs-border-width: 1px;
--bs-border-color: #dee2e6;
--bs-border-radius: 0.375rem;
--bs-focus-ring-color: rgba(13, 110, 253, 0.25);

Yorumlar (0)

Henüz yorum yok. İlk yorumu siz yapın!

Yorum Yap

Yorum yapmak için giriş yapın veya kayıt olun.